Pastinaak kweken: wat je eerst moet weten
Wil je pastinaak kweken? Reken dan op een gewas waarvoor je geduld nodig hebt. Pastinaak (Pastinaca sativa) groeit langzaam en is geschikt voor een oogst in de herfst en winter.2
Pastinaken gedijen goed bij koel weer en krijgen na een flinke vorst een betere smaak.1 Ze geven elk gerecht een nootachtige, zoete smaak.1
Pastinaak is een wortelgewas dat op winterwortel lijkt, maar een heel eigen smaak heeft.4 Doe hem door soepen en stoofpotten en maak van een gewone maaltijd iets bijzonders.4 Ook in een gebrade wortelgroentemix past hij prima.4
Wat kun je verwachten? Pastinaak vraagt geduld
Pastinaak kan een lastig gewas zijn, zeker voor wie net begint met moestuinieren.3 Andere tuiniers noemen het juist makkelijke wintergroenten.3 Hoe dan ook: houd rekening met een lange wachttijd.
Volgens één schatting zijn de wortels 100 tot 120 dagen na het zaaien klaar om te rooien, oftewel uit de grond te halen.5 Een andere schatting komt uit op 160 tot 200 dagen tussen zaaien en oogsten.7
Schrijf de zaaidatum op een plantlabel, zodat je de dagen kunt bijhouden.
Begin met een korte rij als je nieuw bent met dit gewas. Zo leer je de timing kennen zonder dat je er veel tijd in steekt, en volgend jaar kun je meer zaaien.
Tijdlijn: pastinaak zaaien, verzorgen en oogsten
Zo ziet het hele seizoen er in volgorde uit.
- Voorjaar: zaai buiten in lichte, goed doorlatende grond.2
- Zolang de planten jong zijn: wied ze en geef water tijdens langdurige droge periodes.2
- De lange wachttijd: de zaden kiemen langzaam en de planten groeien langzaam, dus tel de dagen vanaf je gedateerde label.7
- Herfst en winter: oogsten, bij voorkeur na een paar herfstvorsten.2,1
- Voordat de groei in het voorjaar weer begint: rooi alle resterende wortels.5
Kies een pastinaaksoort die bij jouw grond past
Kijk eerst naar je eigen tuinbed voordat je zaad gaat kopen. Graaf met een plantschepje een stukje om en kijk of de grond ondiep, stenig of zwaar is. Met die snelle check weet je welk zaad je moet bestellen.
Kortere pastinaaksoorten zijn beter voor ondiepe, stenige of zware grond.2 De wortels variëren in kleur van crème tot zuiver wit en smaken allemaal ongeveer hetzelfde.2 Kijk op het zaadzakje naar de wortellengte voordat je koopt.
Pastinaak zaaien in het voorjaar
Zaai pastinaak in het voorjaar buiten, bij voorkeur in lichte, goed doorlatende grond.2 Kies een plek in volle zon of halfschaduw; de waterbehoefte is matig.1 Kies een plek waar geen honden en kleine voetjes overheen lopen.
De zaden staan erom bekend dat ze langzaam kiemen, en de planten groeien langzaam.7 Dus houd vol.
De planten worden 1–3 voet hoog, spreiden 1–3 voet en zijn hertenbestendig.1 Geef elke rij wat ruimte. Pastinaak kweken in een pot of bak is ook een optie om te onderzoeken.7
Laat elk kind een kort stukje van de rij zaaien en er een label met de eigen naam bij zetten.
Pastinaak verzorgen tijdens het seizoen
Wied de jonge planten en geef water tijdens langdurige droge periodes.2 Noteer de datum in een tuindagboek.
Pastinaak is winterhard.1 Hij heeft een lang groeiseizoen nodig en kun je het best oogsten na een paar herfstvorsten.1
Pastinaak oogsten op het juiste moment
Oogst pastinaak zodra de wortels volgroeid zijn, ongeveer 8 tot 12 inch (20-30 cm) lang.5 Geef een jonge hulp een liniaal en laat hem of haar meten.
Waar de grond in de winter hard bevriest, oogst je de pastinaken voordat ze bevriezen.5 Waar de grond niet bevriest, kun je ze naar behoefte uit de tuin halen.5 Rooi alle resterende wortels voordat de nieuwe groei in het voorjaar begint.5
Pastinaak rooien en bewaren
Maak de grond rond elke wortel los met een spitvork en til de wortel dan voorzichtig uit de grond, want beschadigde en gekneusde wortels zijn slecht te bewaren.5
Knip al het loof weg op ½ inch na, borstel de aarde eraf en bewaar de wortels koel en vochtig.5
Laat pastinaak in de grond zitten tot je hem wilt eten
Rooi de wortels een paar tegelijk, want pastinaak heeft weinig onderhoud nodig en kan in de grond blijven zitten tot je hem wilt eten.2
Omdat ze gewoon kunnen blijven staan, hoef je niet de hele rij in één keer te rooien.2
Videogidsen over pastinaak kweken
Een videogids laat zien hoe je aan verse zaden komt.3 Een andere loopt stap voor stap door het kweken van pastinaak heen.3
Bereid je oogst
Probeer pastinaakfrietjes uit de pan, met een beetje kokosolie of olijfolie verhit in een koekenpan.4 Snijd de pastinaken in dunne reepjes, gooi ze erin en breng ze op smaak met peper en zout.4 Laat een volwassene de hete koekenpan hanteren.
Veelgemaakte fouten bij het kweken van pastinaak
- Te laat zaaien. Pastinaken die te laat in het seizoen worden gezaaid, vormen kleine wortels.1 Zaai in plaats daarvan in het voorjaar buiten.2
- De wortels te lang in de grond laten zitten. Zodra de nieuwe groei in het voorjaar begint, verliezen de wortels hun smaak en worden ze dun, slap, taai en draderig.5 Rooi alle resterende wortels voor die tijd.5
- Een lange wortelsoort kiezen voor ondiepe, stenige of zware grond. Kortere soorten zijn daar beter.2
- Ruw rooien. Beschadigde en gekneusde wortels zijn slecht te bewaren, dus maak de grond eerst los met een spitvork.5
- Vergeten de rijen te labelen. Met een gedateerd label hou je de lange wachttijd makkelijk bij.
Checklist: pastinaak kweken en oogsten in het kort
- Kies een kortere soort als je grond ondiep, stenig of zwaar is.2
- Zaai in het voorjaar buiten in lichte, goed doorlatende grond.2
- Kies een plek in volle zon of halfschaduw.1
- Verwacht een lange wachttijd; één schatting is 160 tot 200 dagen.7
- Wied de jonge planten en geef water tijdens lange droge periodes.2
- Oogst na een paar herfstvorsten.1
- Rooi met een spitvork, knip het loof af tot ½ inch en bewaar de wortels koel en vochtig.5
- Gebruik ze in soepen, stoofpotten of een gebrade wortelgroentemix.4