Bladluizen bestrijden: zo herken je ze en verwijder je ze voorgoed

A close up of a plant with yellow flowers
Photo by Gualberto Valderrama on Unsplash

Wat zijn bladluizen en waarom zijn ze een probleem?

Bladluizen zijn kleine, zachte insecten die de sapstroom van planten aantasten door voedingsstoffen uit de plant te zuigen.1 In grote aantallen verzwakken ze planten aanzienlijk en tasten bloemen en vruchten aan.1 Ze vermenigvuldigen zich razendsnel, dus snel ingrijpen is essentieel.

Hoe herken je een bladluisplaag?

Het meest zichtbare teken is vervormd of vertraagd groei aan jonge scheuten en blaadjes.2 Bladluizen scheiden ook een kleverige stof af, honingdauw genaamd, waarop roetdauw kan ontstaan.2 Sommige soorten brengen plantenvirussen over, wat de schade verder vergroot.2

Bladluizen kennen verschillende benamingen — groene luis, zwarte luis en plantenluis — en vrijwel alle planten kunnen worden aangetast.2 Ze zijn het actiefst in de lente en zomer buiten, maar op kamerplanten kunnen ze het hele jaar door actief blijven.2

Hoe ontstaat een bladluisplaag?

Een plaag begint doorgaans met een klein aantal gevleugelde bladluizen die naar een plant vliegen en deze als geschikte gastheer uitkiezen.1 Ze zetten enkele vleugelloze jongen af op de meest kwetsbare scheuten voordat ze verdervliegen naar een nieuwe plant.1 Die onvolwassen bladluizen, of nimfen, stichten vervolgens de kolonie.

In één seizoen kunnen vele generaties ontstaan.1 Deze snelle voortplanting is de reden waarom een kleine aantasting snel uit de hand kan lopen als je niet ingrijpt.

Waar vind je bladluizen op je planten?

Controleer eerst de zachtste, jongste scheuten — de meest kwetsbare delen zijn precies waar de eerste luizen hun jongen achterlaten.1 Bladluizen clusteren op de teerste groeipunten, waar de eerste aankomers hun jongen afzetten.1 Met goede belichting zijn ze gewoonlijk makkelijk te spotten.

Bladluizen bestrijden

Fysieke verwijdering

Een krachtige waterstraal uit een tuinslang spoelt bladluizen van stengels en bladeren. Herhaal dit regelmatig, want bladluizen vermenigvuldigen zich snel en één behandeling is vaak niet genoeg.1 Dit werkt goed bij stevige planten die de druk aankunnen.

Gebruikmaken van natuurlijke vijanden

Bladluizen vormen de basis van vele voedselketens en hebben veel natuurlijke vijanden.2 Door nuttige insecten — zoals lieveheersbeestjes en gaasvliegen — naar de tuin te lokken, houd je de plaag biologisch in bedwang zonder chemicaliën. Vermijd breedwerkende insecticiden die deze nuttige insecten samen met de plaag doden.

Gerichte behandelingen

Bij hardnekkige kolonies kunnen gerichte bespuitingen direct op de aangetaste scheuten het aantal snel terugdringen. Let goed op de onderkant van de bladeren, waar bladluizen zich schuilhouden. Breng het middel opnieuw aan na regen voor een aanhoudende werking.

Terugkeer voorkomen

Sapzuigende schade vermindert de vitaliteit van planten, waardoor verzwakte planten aantrekkelijker worden voor nieuwe aantastingen.2 Zorg dat planten voldoende water en voeding krijgen om ze weerbaar te houden. Inspecteer nieuwe planten voordat je ze in je tuin plaatst — één aangetaste aanwinst kan een bredere plaag veroorzaken.

Let op roetdauw op bladeren; de aanwezigheid ervan duidt op een actieve bladluiskolonie in de buurt, zelfs als de insecten zelf niet zichtbaar zijn.2 Vroeg ingrijpen betekent minder schade en sneller herstel.

See more: More seasonal

Bronnen / Referenties

  1. How to Identify and Get Rid of Aphids on Plants - Farmer's Almanac (almanac.com)
  2. Aphids | RHS Advice (rhs.org.uk)